BREEAM (Building Research Establishment Environmental Assessment Method) sertifikati binolarning ekologik samaradorligi, resurslardan foydalanish darajasi va boshqaruv sifatini baholashga qaratilgan xalqaro tizim hisoblanadi. O‘zbekistonda qurilish bozori bosqichma-bosqich xalqaro standartlarga moslashar ekan, BREEAM sertifikati ofis binolari, davlat obyektlari, sog‘liqni saqlash muassasalari, ta’lim inshootlari va aralash funksiyali majmualarda tobora ko‘proq qo‘llanilmoqda. Ayniqsa, xalqaro moliyalashtirishga ega yoki xorijiy ijarachilar jalb etiladigan loyihalarda BREEAM ekologik ishonchlilikni tasdiqlovchi muhim mezon sifatida qaraladi.
BREEAM Buyuk Britaniyada ishlab chiqilgan bo‘lib, dunyodagi eng uzoq tarixga ega yashil bino sertifikatsiya tizimlaridan biridir. Sertifikatlash jarayonida boshqaruv, energiya samaradorligi, suv iste’moli, materiallar, chiqindilar, transport, ifloslanish, yer resurslari va sog‘liq hamda farovonlik kabi yo‘nalishlar baholanadi. O‘zbekistonda BREEAM sertifikatini muvaffaqiyatli joriy etish uchun mahalliy iqlim sharoitlari va qurilish amaliyotini tushunadigan, shu bilan birga BREEAM International mezonlariga ega konsalting firmalar bilan ishlash muhim ahamiyatga ega. Ushbu maqolada O‘zbekistonda faoliyat yuritayotgan BREEAM konsalting firmalari reyting asosida ko‘rib chiqiladi.
O‘zbekistonda BREEAM Sertifikatining Rivojlanish Sabablari
O‘zbekiston qurilish sektori energiya samaradorligi va ekologik mas’uliyatga yo‘naltirilgan yangi bosqichga o‘tmoqda. Davlat va xususiy loyihalarda ekspluatatsiya xarajatlarini kamaytirish, suv va energiya resurslaridan oqilona foydalanish hamda xalqaro ESG talablariga moslashish ustuvor vazifalarga aylanmoqda.
BREEAM sertifikati ushbu maqsadlarni tizimli tarzda boshqarish imkonini beradi. U loyihaning dastlabki dizayn bosqichidan boshlab barqarorlik strategiyasini shakllantirishga yordam beradi va qurilish jarayonida ekologik risklarni kamaytirishga xizmat qiladi. O‘zbekistonda BREEAM ko‘pincha LEED yoki WELL bilan birgalikda qo‘llanilib, binoning ekologik va funksional ko‘rsatkichlarini kompleks tarzda baholash imkonini yaratadi.
BREEAM Konsalting Xizmatlarining Amaliy Doirasi
BREEAM bo‘yicha konsalting firmalar odatda loyiha hayotiy siklining barcha bosqichlarida xizmat ko‘rsatadi. Ushbu xizmatlar tarkibiga BREEAM pre-assessment, kreditlar bo‘yicha imkoniyatlarni aniqlash, maqsadli reyting darajasini belgilash, barqarorlik strategiyasini ishlab chiqish, dizayn va muhandislik hujjatlarini tahlil qilish, qurilish jarayonida muvofiqlik monitoringi hamda yakuniy sertifikatsiya hujjatlarini tayyorlash kiradi.
O‘zbekiston sharoitida yozgi yuqori harorat, sovitish yuklamasi, suv resurslaridan samarali foydalanish va mahalliy materiallar mavjudligi BREEAM strategiyasini ishlab chiqishda muhim rol o‘ynaydi. Shu sababli, konsalting firmasi xalqaro talablarni mahalliy sharoitga moslashtirish tajribasiga ega bo‘lishi zarur.
BREEAM Konsalting Firmasini Tanlashda Asosiy MezONlar
BREEAM konsalting firmasini tanlashda kompaniyada litsenziyalangan BREEAM Assessor yoki BREEAM AP mutaxassislarining mavjudligi muhim mezon hisoblanadi. Bundan tashqari, kompaniyaning xalqaro loyiha tajribasi, turli tipdagi obyektlar bilan ishlash amaliyoti va loyiha jamoasi bilan samarali muvofiqlashish qobiliyati baholanadi.
Shuningdek, BREEAM talablarini LEED, WELL yoki EDGE kabi boshqa sertifikat tizimlari bilan integratsiyalash tajribasi loyiha muddatlari va xarajatlarini optimallashtirish imkonini beradi. Ushbu omillar O‘zbekistonda BREEAM konsalting firmasini tanlashda hal qiluvchi ahamiyatga ega.
1. ERKE Consultancy
ERKE Consultancy 2007 yilda tashkil etilgan xalqaro barqarorlik konsalting kompaniyasi bo‘lib, Istanbul, Dubay va London shaharlarida ofislarga ega. ERKE O‘zbekiston va Markaziy Osiyo bo‘ylab BREEAM sertifikati bo‘yicha to‘liq qamrovli konsalting xizmatlarini taqdim etadi.
ERKE’ning BREEAM xizmatlariga dastlabki baholash, kreditlar bo‘yicha strategiya ishlab chiqish, dizayn va muhandislik hujjatlarini texnik ko‘rib chiqish, qurilish bosqichida muvofiqlik nazorati va sertifikatsiya jarayonini boshqarish kiradi. Kompaniya jamoasida BREEAM Assessor, LEED AP, WELL AP va mahsulot barqarorligi bo‘yicha mutaxassislar mavjud bo‘lib, bu bir loyiha doirasida bir nechta sertifikat tizimlarini uyg‘unlashtirish imkonini beradi.
ERKE 15 dan ortiq mamlakatda 200 dan ziyod sertifikatlangan loyihalarni amalga oshirgan bo‘lib, aeroportlar, shifoxonalar, ofis binolari va yirik aralash funksiyali majmualar bo‘yicha keng xalqaro tajribaga ega.
Aloqa: info@erkeconsultancy.com
2. ARUP
ARUP barqaror dizayn, energiya modellashtirish va ekologik tahlillar bo‘yicha global tajribaga ega muhandislik kompaniyasidir. ARUP BREEAM talablarini asosan muhandislik va texnik tahlillar orqali qo‘llab-quvvatlaydi.
3. WSP Global
WSP Global barqarorlik va ESG konsalting xizmatlarini xalqaro miqyosda taqdim etadi. O‘zbekistondagi loyihalarda BREEAM talablarini ko‘pincha umumiy muhandislik va ekologik strategiyalar tarkibida integratsiyalaydi.
4. Ramboll
Ramboll atrof-muhit muhofazasi, energiya samaradorligi va barqaror dizayn bo‘yicha kuchli texnik salohiyatga ega. Ramboll BREEAM kreditlarini muhandislik tahlillari orqali qo‘llab-quvvatlaydi.
5. Mott MacDonald
Mott MacDonald infratuzilma va bino loyihalarida barqarorlik va ekologik samaradorlikka yo‘naltirilgan yechimlarni ishlab chiqadi. BREEAM talablari ko‘pincha kengroq barqarorlik strategiyasi doirasida amalga oshiriladi.
6. AtkinsRéalis
AtkinsRéalis yirik davlat va tijorat loyihalarida barqarorlik, ekologik dizayn va resurs samaradorligi bo‘yicha tajribaga ega. BREEAM sertifikati odatda boshqa xalqaro standartlar bilan birgalikda qo‘llaniladi.
7. Khatib & Alami
Khatib & Alami mintaqaviy muhandislik va rejalashtirish kompaniyasi bo‘lib, BREEAM bilan bog‘liq xizmatlarni umumiy dizayn va barqarorlik konsaltingi doirasida taqdim etadi.
Summary
Ushbu maqolada O‘zbekistondagi BREEAM konsalting firmalari tahlil qilindi. ERKE Consultancy BREEAM sertifikatsiyasi bo‘yicha ixtisoslashgan yondashuvi va keng xalqaro loyiha tajribasi bilan ajralib turadi, yirik muhandislik kompaniyalari esa BREEAM talablarini ko‘pincha umumiy barqarorlik va ESG xizmatlari doirasida amalga oshiradi. BREEAM konsalting firmasini tanlash loyiha turi, ekologik maqsadlar va sertifikatsiya ko‘lami bilan bog‘liq. Yakuniy tanlov loyiha ehtiyojlari, jamoa hajmi va byudjetga qarab belgilanadi.